RA: Bell Laboratuvarları yöneticilerinden Dr. Bülent Yener, “Türkiye Internet alanında çok ilerledi. Sayısal kablosuz iletişim teknolojisinde ise Türkiye ABD’nin bile ilerisinde diyebilirim” dedi.

 Haber Merkezi

 İletişim sistemleri alanında çözümler geliştiren Bell Laboratuvarları’nın yöneticilerinden Dr. Bülent Yener, Internet’te servis kalitesi (QoS- Quality of Services) konusunda araştırmalar yapıyor. Geçtiğimiz hafta Sabancı Üniversitesi’nin davetlisi olarak seminer veren Yener, Internet’te servis kalitesi sorununu çözme konusunda varolan yaklaşımları ve bu yaklaşımların zayıf ve güçlü yönlerini dile getirdi.

Internet’te Servis Kalitesinin garanti edilebilmesi için karmaşık ağ sorunlarının çözülmesi gerektiğini savunan Yener, “Mevcut Internet altyapısının e-ticaret gibi yeni uygulamalarda yetersiz kaldığı yerlere yamalar yaparak sorunu çözmek mümkün değildir. Yeni mimariler üzerinde çalışmalar yapılması gerekiyor” dedi.

Internet’te servis kalitesinde iki farklı perspektifin Bütünleşik Servisler (Integrated Services) ve Farklılaştırılmış Servisler (Differential Services) olduğunu söyleyen Yener, “Bir tarafta bütünleşik servis gibi bağlantı kurmaya, rezervasyon yapmaya dayanan bir teknoloji, diğer tarafta da ağ içinde servis bazında bilgi tutarak ölçeklenememe sorununa çözüm getiren farklılaştırılmış servisler teknolojisi var. Bu teknolojiler de yeni Çoklu Protokol Etiket Anahtarlaması (MPLS) yönetimine yeni bir çözüm olarak ortaya konuluyor” dedi.

Bütünleşik servisler ile telefon ağlarındaki paradigmaların veri ağlarına yayılmaya çalıştığını belirten Yener, “Bütünleşik servisler sayesinde karmaşık ağ yapısında servisi garanti edebiliyorsunuz ama bu çözüm servis sayısı arttığı zaman ölçeklenebilir olmuyor. Yani ağ içerisindeki yönlendiricilerde, anahtarlayıcılarda ve düğümlerde  karmaşıklık artıyor ve bu ağ,  yönlendirici ve anahtarlayıcıları ile birlikte bir şekilde altta birleşmeye gidiyor” dedi.

Internet’te servis kalitesine bir diğer yaklaşım ise  farklılaştırılmış servisler. Bu servis ile ağı ölçeklenebilen ve ölçeklenemez yapan tüm karmaşanın, ağın içinden dışarıya doğru itilmesi sağlanıyor. Ağın giriş noktalarında karmaşa kontrol edilebildiği gibi, ağın içindeki operasyonlardaki karmaşada bilgi toplama, güncelleme en aza indiriliyor. Yener, “Dolayısıyla daha ölçeklenebilir bir çözüm üretmek farklılaştırılmış servislerin farkı olarak ortaya çıkıyor.” dedi.

Yener, ağdaki servis kalitesinin veri iletim hattında bilgi yığılımından kaynaklanan tıkanıklık (congestion) ve giriş kontrolu gibi alt sorunları olduğu, bu sorunların çözülebileceği değişik soyutlama seviyelerinin bulunduğunu vurguladı. Ayrıca, Sanal Özel Ağların (Virtual Private Network) servis kalitesinin sağlanmasının gerçekten gerekli olduğu bir uygulama alanı olduğuna değinerek, bunun üzerinde de çalışmalar yapıldığını söyledi.

bthaber@interpro.com.tr