World Information Technology and Services Alliance (WITSA) isimli organizasyonun yayınladığı Digital Planet 2000 raporuna göre dünya bilişim pazarı yüzde 9’luk büyüme oranıyla 1999 yılı sonunda 2 trilyon dolarlık hacme ulaştı. Son dönemde yazılım ve hizmet sektöründeki büyümenin donanım sektörünün önüne geçmesi Internet ekonomisinin bilişim pazarını nasıl etkilediğini gösteriyor.

Derleyen: Kemalettin BULAMACI

Dünya ICT pazarındaki gelişimi rakamsal değerleriyle göstermek üzere ilki 1998 yılında yayımlanan Digital Planet araştırma raporunun 2000 sayısı dünya bilişim pazarının 20. yüzyılın sonunda da hız kesmediğini gösteriyor. World Information Technology and Services Alliance (WITSA) tarafından International Data Group (IDC) verilerine dayanarak yayımlanan rapor dünya bilişim pazarının yüzde 9’luk büyüme ile 1999 yılı sonunda 2 trilyon dolarlık pazara ulaştığını gösteriyor. Rapor, bu büyümenin çok daha hızlı devam ederek önümüzdeki 5 yıl içerisinde 3 trilyon dolara ulaşacağını da öngörüyor.

Raporda, bilişim pazarında bu büyük patlamanın hem son kullanıcı hem de kurumsal kullanıcı bölümlerindeki etkilenmelerine de yer veriliyor. Sadece 1999 yılında 90 milyon Internet cihazının pazara sunulduğuna dikkat çeken rapor, böylece 1999 yılında pazardaki mevcut Internet cihazları sayısının 260 milyon adede ulaştığını belirtiyor. İş, ev ve okullar için kurulan PC adetlerinde de dünya çapında bir patlama olduğu bir gerçek. 1999 yılında bu rakamın 400 milyon adet olarak gerçekleştiği tahmin ediliyor.

Bilişim pazarındaki bu canlanmada yazılım ve hizmet sektörünün payı ise oldukça büyük. 1999 yılında donanım pazarı sadece yüzde 6 büyüme kaydederken, yazılım pazarı yüzde 14, hizmet sektörü ise yüzde 10’luk büyüme gösterdi. Bilşim harcamalarının donanımdan yazılım ve hizmetlere yönlenmesi ise Internet ekonomisinin bu alandaki büyüyen etkisini gözler önüne seriyor. Sadece 1999 yılı içerisinde Internet üzerinden yapılan satın almaların değerinin 130 milyar dolara ulaştığını belirten rapor 2004 yılında bu rakamın 2 trilyon 500 milyar dolara ulaşacağını öngörüyor.

Araştırmada Internet ekonomisi ile ilgili diğer verilerde ise dünya çapındaki firmaların 1999 yılı içinde webde varolmak için 142 milyar dolar harcadıklarına, bunun yanında e-ticaret altyapısı kurmak için 140 milyar dolarlık daha yatırım yaptıklarına dikkat çekiliyor. Bu konuyla ilgili çarpıcı bir rakam ise sadece ABD’ye özgü. ABD’li yatırımcılar Internet üzerinde iş yapmak isteyen girişimcilere 32 milyar dolar kaynak ayırdılar.

Latin Amerika’nın hızına erişilmiyor

Kuzey Amerika, bölgesel bazda en fazla bilişim yatırımı yapan bölge olarak dikkat çekiyor. 1999 yılında Kuzey Amerika 796 milyar dolarlık bilişim harcamasıyla dünya coğrafyasının lideri. Latin Amerika ve Doğu Avrupa ise bilişim harcamalarındaki anormal büyümeleriyle ön planda. Bu iki bölge 1997 ve 1999 yılları arasında toplam yüzde 42’lik bir büyüme kaydederken, dünya coğrafyasından en büyük harcamayı yapan Kuzey Amerika ve Batı Avrupa’nın aynı dönemdeki büyüme oranları ise sırasıyla yüzde 15 ve 13 olarak sıralanıyor. Ortadoğu/Afrika ve Asya/Pasifik coğrafyalarındaki büyüme ise yüzde 26 ile yüzde 18 olarak gerçekleşti.

Ülkeler bazında teknoloji harcamalarına bakıldığında ise ilginç tablolarla karşılaşmak mümkün. 1999 yılında gayri safi milli hasılasından bilişim yatırımlarına en fazla pay ayıran 10 ülke arasında, dünyanın en zengin 7 ülkesinden sadece üçü, İngiltere, ABD ve Kanada yer alıyor. Bu 10 ülkenin 1999 yılında yaptığı toplam bilişim harcaması, 2 trilyon dolarlık dünya pastasının yüzde 80’ini oluşturuyor.

Gayri safi milli hasılasından yaklaşık yüzde 10’unu bilişim harcamalarına ayıran İsveç ile kişi başına 1999 yılında yaklaşık 3 bin 200 dolar bilişim hacaması yapan İsviçre teknolojiye kendi gelirlerine göre en çok pay ayıran ülkeler. Buna rağmen milyarı aşan nüfusu ile Çin, son dönemde en hızlı büyüyen bilişim pazarı. 1992 yılından itibaren yıllık yüzde 30 büyüme kaydeden Çin, 2004 yılına gelindiğinde 174 milyar dolarlık bilişim harcaması ile gözde pazarlardan biri olacak.

kemalettinb@interpro.com.tr