2001, Symbian yılı

Symbian platformu 32 bitlik mimariye dayanıyor. Sistem özel olarak kablosuz iletişim pazarının gereksinimlerine yönelik olarak tasarlandığı için yüksek performans ve güvenilirlik sunuyor.

Derleyen: Mahir B. Aşut

Gelecek nesil mobil telefonlar için, İngiliz Psion şirketinin Epoc işletim sistemine dayanan yepyeni bir yazılım platformu oluşturma iddiası ile yola çıkan Symbian, 6. sürümünü lisansörlerine dağıttığını açıkladı.

Symbian; Ericsson, Matsushita (Panasonic), Motorola, Nokia ve Psion ortaklığı ile kurulan bir konsorsiyum. Önceleri mevcut mobil telefonlar için bir işletim sistemi geliştirmeyi hedefleyen Symbian konsorsiyumunun çalışmaları “mobil Internet” doğrultusunda değişimler gösterdi ve bugün gelinen noktada ilk ürünler pazarda boy göstermeye başladı.

Motorola, 25 Eylül tarihinde yaptığı bir açıklamada Palm ortaklığında geliştirilen yeni bir akıllı telefon+PDA cihazının 2002 yılında pazara sunulabileceğini duyurdu. Bu gelişme benzer kategorideki ürünlerin gelişimi ile birlikte Symbian’ın geleceğine dair önemli sinyaller veriyor. Klavye temelli veya dokunmatik ekranlı telefonlar kablosuz iletişim pazarının geleceğinde yer alıyorlar.

Akıllı telefonları geliştiren yalnızca Motorola değil. Ericsson, Nokia, Panasonic, Psion ve geçtiğimiz Ağustos ayında Symbian ile lisans anlaşması imzalayan Sanyo da Symbian temelli iletişim cihazları için kolları sıvamış durumdalar.

Hatta Ericsson’un Symbian işletim sistemine dayalı akıllı telefonu R380 pazara sunulmuş durumda. Symbian başkanı Colly Myers, 2001 yılı itibarıyla pazarda yaklaşık 20 çeşit Symbian akıllı telefonu ve iletişim cihazının kullanıcıların elinde olacağını vurguluyor.

Symbian’a lisansörlerinden tam destek

“Motorola aktif bir katılımcı, ortak ve lisansör olarak Symbian’a sonuna dek bağlıdır” diyen Motorola Kişisel İletişim Sektörü Başkan Yardımcısı Al Zabarsky, Palm ortaklığının dışında Symbian temelli phone-pad’lerinin önümüzdeki yıl pazarda olacağını vurguluyor. Ericsson Mobile Communications Başkan Yardımcısı Jan Ahrenbring ise kendi ürünleri R380’in pazara sunulan ilk akıllı telefon olduğunun altını çiziyor ve ekliyor: “Symbian’ın gücünü ve esnekliğini kullanan Ericsson kısa süre sonra pazara verilecek yeni ürünler geliştirmeye devam ediyor.”

Symbian’a desteğini ve güvenini vurgulayan Matsushita Yönetim Kurulu Üyesi ve Direktör Koki Suda, Symbian platformunun 3. nesil iletişim cihazları için gerekli güvenilirliği ve fonksiyonaliteyi sunacak güçte olduğunu belirtiyor: “3G için anahtar sayılabilecek standartların Symbian platformuna yerleştirilmesi ile birlikte (örneğin SD hafıza kartları) Panasonic yeni nesil akıllı telefonları ve iletişim araçlarında Symbian platformunu esas almıştır.”

2001 yılına yeni Symbian cihazları ile girecek bir başka kuruluş da Nokia. Geniş bir ürün ailesini bir arada duyuruacaklarını bildiren Nokia Mobil Internet Mimarisi Bölümü’nden Mikko Terho, geniş kitlelere yönelik ürünler için Symbian’ı çekirdek olarak kabul ettiklerini açıkladı: “Symbian bize gerçek zamanlı performans ve fonksiyonaliteyi bir arada sunuyor. Bu da bize geniş bir yelpazeye dağılan kablosuz terminaller geliştirme olanağı veriyor.”

Yüzde 28 hissesi ile Symbian’ın en büyük ortağı konumunda bulunan Psion, platformun doğal bir destekçisi. 2001 yılında pazara sunacakları ürünlerden dolayı heyecan duyduklarını vurgulayan Psion Başkanı David Levin bu ürünlerin potansiyelinin inanılmaz olduğunun altını çiziyor.

Symbian teknolojisi

Symbian platformu 32 bitlik mimariye dayanıyor. Sistem özel olarak kablosuz iletişim pazarının gereksinimlerine yönelik olarak tasarlandığı için yüksek performans ve güvenilirlik sunuyor.

Yazılım platformunun 6. sürümü dokunmatik ekranlı telefonlar ve bilgisayar+telefon formatındaki iletişim ürünleri için özel olarak geliştirildi. Veriyi ve sesi kablosuz ürünlerde bir araya getiren Symbian v6.0, WAP 1.1, HTML, Bluetooth ve kablosuz Java standartlarını destekliyor. Bu yılın sonunda lisansörlere gönderilecek olan v6.1 ise GPRS, gelişmiş Bluetooth ve WAP 1.2 desteği içerecek.

Mobil cihazlarda en büyük sorun olarak kabul edilen hafıza kapasitesi konusu da Panasonic ve Sony’nin geliştirdiği küçük hafıza birimleri ile temelden çözülünce Symbian’ın potansiyeli daha da fazla artıyor.

Ya rekabet?

Bu teknolojiler ile sağlam yazılım altyapısına, dünyanın en büyük mobil üreticilerinden oluşan lisansörler ağı eklenince ve Sony’nin bile lisans anlaşmasına girdiği düşünülünce Symbian’ın “rakipsiz” olacağı akla gelebilir. Ancak gerçekler böyle değil.

Microsoft, geçen Ağustos ayında duyurduğu Stinger kod adlı projesi ile akıllı WAP telefonları üretmeye hazırlanıyor.

Symbian’ın dışında kalan nadir üreticilerden Samsung tarafından pazarlanacak olan yeni cihazlar Symbian temelli araçların en önemli rakibi olacak. Microsoft’un daha önceki Pocket PC deneyimi ile avuçiçi pazarında pek iyi bir oyuncu olmadığı düşünüldüğünde akla soru işaretleri geliyor.

Ancak Microsoft yeni nesil akıllı telefonlarından çok ümitli. Palm’ın ve Palm lisansörü HandSpring’in olağan üstü başarısı ile gölgelenen Pocket PC deneyimine karşın kablosuz iletişim cihazları Microsoft’un gelecek vizyonunda en önemli yeri doldurmaya devam ediyor.

Avuçiçi pazarının en önemli oyuncusu Palm’ın da bu gelişemelere duyarsız kalması beklenemez. Palm VII ile kablosuz Internet’e adım atan Palm, lisans anlaşmaları yoluyla ürün ailesini genişletebilir ve Symbian kadar geniş bir yelpazede ürün verebilecek hale gelebilir.

Mobil dünyasının devlerinden olan Japonların DoCoMo’su henüz yalnızca Japonya’da kullanılabilen ve kendine özgü standartlar barındıran cihazları ile yakın gelecekte uluslararası kitlesel pazara sürpriz çıkışlar yapabilir. CeBIT 2000’de izleme olanağı bulduğumuz inanılmaz ürünleri ile DoCoMo, Symbian’a ciddi bir rakip.

Kendi dinamikleri içinde, Avrupa pazarından farklı bir seyir izleyen ABD pazarı, kablosuz Internet vb. delişmeleri biraz daha uzaktan izliyor. Motorola gibi ABD şirketleri bile yeni kablosuz Internet ürünlerini öncelikle Avrupa pazarı için geliştiriyorlar.

mahir@mbaic.com