İlaç sektöründe en önemli konulardan biri kalite yönetimi. Bu nedenle üretimin her aşamasının izlenebilmesini sağlayan ERP yazılımları şirketler için önem kazanıyor.

ÖZGÜR KARAGÖZ

Sağlık sektörü bilgi teknolojilerinin yoğun olarak kullanıldığı sektörlerden biri. Tabiki söz konusu olan insan sağlığı olunca, üretimin her aşamasında belli standartların tutturulması önem kazanıyor. İlaç sektöründe ise üretimin her aşamasını izleyebilmek amacıyla kullanılan Kurumsal Kaynak Planlama (ERP) yazılımları kuruluşlara önemli ölçüde katma değer katıyor.

Eczacıbaşı, ERP yazılımlarını çok etkin olarak kullanan kuruluşlardan biri. Konuyla ilgili olarak bilgi aldığımız Eczacıbaşı Bilgi İletim (EBİ) Projeler Müdürü Bahar Gönen, ilaç sektöründe kalitenin önemini şöyle dile getirdi: “İnsan sağlığı ön planda olduğu için ürünlerin ve hammaddelerin raf ömürleri izleniyor; aynı zamanda üretimin tüm aşamalarının bilgileri lotlar (şarjlar) bazında saklanıyor” dedi. Üretimin değişik aşamalarında çeşitli kalite kontrolleri yapıldığını ve yine bunlara ilişkin kayıtlar tutulduğunu anlatan Gönen, üretimde kullanılan bazı hammaddelerin aktiflik oranı (potens) diye adlandırılan özellikleri olduğunu; malzemelerin üretimde kullanılma miktarlarının bu değere göre değişiklik gösterdiğini söyledi. Gönen, üretim miktarları da düşünüldüğünde ERP yazılımlarının kuruluşlara en büyük katma değerinin bu konularda ortaya çıktığını vurguladı.

İkinci bir konu da validasyon. İlaç sektöründe üretimin ana prensiplerini belirleyen GMP kuralları çerçevesinde ürettiğiniz ürünlerin her aşamasında, doğru ürettiğinizi belgelemenizi gerektiren bir yapı var. Bunu bir anlamda ISO 9000 gibi algılayabiliriz.

Bilgi teknolojisinin tüm sürecin validasyonu konusunda da çok büyük yardımcı olduğunu ifade eden Gönen, “Tüm aşamaları doğrulamak zorundasınız. Bunun için yazılımları da valide etmeniz gerekiyor. Kullandığınız bir yazılımda bir değişiklik yaptıysanız, bu değişikliklerin fonksiyonlarınızı doğru yapmanıza engel olmadığını da belgelemek zorundasınız” dedi.

Gönen ayrıca birikim yönetiminin de çok önemli çok önemli olduğuna dikkat çekerek, ilaç şirketlerinde üretilen doküman sayısının çok fazla olduğunu söyledi. Gönen sözlerine şöyle devam etti: “Bir dönem sonra bu dokümanlar depolar boyutlarına ulaşıyor. Bu belge ve bilgilerin gerek depolanmasında gerekse de depolandıktan sonra istendiğinde tanımlanmış yetkilendirilmiş kişiler tarafından erişiminde bilgi teknolojisi olanakları hız ve tasarruf sağlıyor”.

Internet sağlık sektörüne ivme kazandırıyor

Harris Interactive şirketi tarafından Amerika ve diğer bazı ülkelerde Internet kullanıcıları üzerinde yapılan bir araştırmaya göre, kullanıcıların yüzde 86’sı Internet’e sağlık bilgisi almak için bağlanıyor. 1998 yılında yüzde 71 olan bu oranın artışına, insanların Internet’ten sağlıkla ilgili bilgilere ve gelişmelere daha hızlı ulaşabilmeleri ve sağlık konusundaki araştırmalara bir bilim adamı çabukluğunda ulaşabilmelerinin neden olduğu söyleniyor. Sağlık bilgilerini içeren web siteleriyle ilgili yorumlarını da aldığımız Gönen, yabancı kaynaklı sitelerde sağlık sorunlarına çözüm arama ve bilgilenme olanağı olduğunu, yerli sitelerde ise bu tip hizmetlerle pek karşılaşılmadığına dikkat çekti. Gönen’e göre bu tarz Türkçe sitelerin artması durumunda bilinçli olarak bu olanaklardan yararlanacak kitle pek artmasa bile Internet’in olanakları sağlık sektöründeki uzman personelin bilgi birikimini paylaşmalarına ivme kazandıracak.

Gönen, “Internet olanakları aynı zamanda bu sektörde yer alan kamu ve meslek kuruluşları, üreticiler, satış şirketleri, bayiler , ecza depoları, eczaneler, hastaneler ve sağlık ocakları gibi çeşitli kuruluşların birbirleriyle daha etkin bilgi alışverişi yapmalarını sağlayabilir. Böylelikle süreçlerde yer alan ve verimlilik kaybına yol açan unsurlar da ortadan kalkabilir” dedi.

Yol gösterici EBİ

Eczacıbaşı topluluğu, İlaç, Tüketim ve Yapı olmak üzere 3 gruptan oluşuyor. Sağlık sektörüne yönelik olan grup, İlaç grubu. İlaç grubu içerisinde yurt içi ve dışında olmak üzere Eczacıbaşı İlaç Sanayi (EİS), Eczacıbaşı İlaç Pazarlama (EİP), Eczacıbaşı-Baxter Hastane Ürünleri Sanayi, Eczacıbaşı Özgün Kimyasal Ürünler Sanayi (EÖS) , Eczacıbaşı-Rhone Poulenc İlaç Pazarlama (ERP), Eczacıbaşı-Warner Lambert İlaç Sanayi (EWL) ve Eczacıbaşı Health Care Products Joint Stock Company (EHP) kuruluşları yer alıyor.

Bahar Gönen, EBİ’nin misyonunu, topluluk kuruluşların rekabet gücünü arttırmak amacıyla bilgi teknolojilerinden yararlanmalarını sağlamak olarak açıklayarak, “Burada onlara hem yol gösteriyoruz hem de onların beklentilerini karşılıyoruz” dedi.

ERP çözümlerine Eczacıbaşı İlaç kuruluşuyla birlikte başladıklarını belirten Gönen, bu projeyi şöyle anlattı: “Burada Wonderware şirketinin Prism isimli yazılımını kullanıyoruz. Bu yazılım satın almadan sevkiyata kadar olan fonksiyonları modüler bir biçimde ele alıyor. Bu projeye, özellikle yüksek depoya yönelik bir çalışma olarak başlandı. 10 bin lokasyonu içeren bir dikey deponun en etkin biçimde kullanılması amaçlanmıştı. Halen dikey depolama alanındaki lokasyonları ve bu lokasyonlara konan malzemeleri paletler bazında içinde yer alan malzemelerin statüleriyle birlikte bilgisayar ortamında izliyoruz.”.

ozgurk@interpro.com.tr