Japon ekonomisi Internet ile canlanıyor

Devrimin işaretleri her yerde görülmeye başladı. Dünyanın ikinci büyük ekonomisi Internet pazarının en dinamik bölümü olma yolunda önemli adımlar atıyor.

Derleyen: Amil Kunt

Daha bir yıl önce cep telefonu şirketi DoCoMo’nun çıkardığı Internet’e bağlanan el cihazını kullananların sayısı bugün 5 milyonu aşıyor. Bu ülkede Internet kullanıcıları 18 milyona yaklaşırken 2003 yılında bu sayının 60 milyona çıkacağı bekleniyor.

Internet 10 yıldan beri durgunluk içinde olan Japon ekonomisini yeniden yapılanmaya zorluyor. Ticaret ile bankacılık ve sağlık sektörlerinde Internet üzerinde çalışan kuruluşların maliyetlerinde ve personel sayısında azalma görülürken iletişimde de büyük boyutlarda tasarruf sağlanıyor.

McKinsey adlı bir kuruluşun Tokyo ofisinin yaptığı araştırmaya göre Internet'in Japon endüstrisinde 2003 yılından 2008 yılına dek gerçekleştireceği tasarruf her yıl 600 milyar dolar civarında. Bu miktar Japonya’nın yıllık gayrisafi milli üretiminin yüzde 13’üne eş değer.

Ülkenin en büyük bankalarından Sakura Bank çağa ayak uydurabilmek amacıyla salt Internet ile işlem yapan Japan Net Bank’ı kurarken, 3.5 milyon aboneli Nifty Internet servis şirketine sahip Fujitsu ve Nippon Life, Tokyo Electric Power ve Mitsui gibi büyük şirketlerle stratejik ortaklıklar kuruyor. Şubesi olmayan ve küçük bir kadro ile çalışan Net Bank’ta işlemlerin maliyeti normal banka işlemlerinin maliyetinin yüzde 3’ü kadar.

1990’lı yıllardaki durgunluk nedeniyle az gelişen Japon ekonomisi Internet ile 1980’li yıllardaki parlak dönemine dönmeye başlıyor. Tokyo borsasında DoCoMo’nun hisseleri yüzde 300, Softbank’ın yüzde 1250 ve beş yıl içinde Honda’dan daha büyük bir konuma gelen Internet yatırım kuruluşu olan ve ışık hizmetinde iletişim anlamına gelen Hikari Tsushin adlı şirketin hisse senetleri ise yüzde 2900 yükseldi.

Internet dünyasına Japonya’nın oldukça yavaş girmesinde Nippon Telegraph&Telephone (NTT) adlı devlet kuruluşunun tekel olması en büyük etken idi. Şimdi Sony, Mitsui ve Microsoft ile Softbank’ın ortaklaşa kurduğu SpeedNet NTT’yi atlayarak yüksek hızdaki kendi ağları ile Internet bağlantı maliyetlerini önemli ölçüde düşürmüş bulunuyorlar.

Internet alanında kurulan şirketlere en büyük sermaye desteği banka kredileri ile değil Softbank, Hikari Tsushin ve TransCosmos gibi milyarlarca dolar veren şirketler tarafından sağlanıyor. Ayrıca bu ülkeye Internet yatırımı için yabancı sermaye de akmaya devam ediyor. J.H. Whitney adlı büyük bir Amerikan yatırım şirketinin son zamanlarda sağladığı Internet fonlarının tutarı 120 milyon dolara ulaştı.

ABD’de de olduğu gibi Japon Internet şirketleri müşteri veritabanı oluşturmaya büyük özen gösteriyorlar. Japonya’nın en büyük yayım kuruluşu olan Recruit’in veritabanına, ülkedeki üniversitelerden her yıl mezun olan yaklaşık 380 bin kişiden 350 binine iş bulmak amacıyla, her biri için 200 adet bilgi yükleniyor.

Dünyanın her yerinde çevrimiçi uygulamaları için PC’ler kullanılırken tüketici elektronik cihazlara büyük ilgi duyulan Japonya’da Internet için de bu tür cihazlara karşı yoğun bir eğilim olduğu görülüyor.

Internet kullanımında avuçiçi cihazların başında mobil telefonlar geliyor. Bir yıldan daha az bir süre sonra Japonya’da satılan her mobil telefonun Internet bağlantılı olması ve 2003 yılında bu tür telefonlardan sağlanacak gelirin yarısının Internet hizmetinden kaynaklanacağı bekleniyor.

Son bir yıl içindeki bu gelişmeler ile Internet’le oluşan Yeni Ekonomi’de Japonya’nın yeniden güçlü bir konuma geleceği kesinlik kazanıyor.