TBMM Bilgi ve Bilgi Teknolojileri Kurulu, son toplantısında Bilgi ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı Yasa Tasarısı Taslağı’nı tartışmaya açtı. Taslağın eleştiriler doğrultusunda düzeltilip tekrar görüşülmesine karar verildi.

Aslı EVREN

Türkiye Büyük Millet Meclisi Bilgi ve Bilgi Teknolojileri Kurulu tarafından hazırlanan “Bilgi ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı Hakkındaki Kanun Tasarısı Taslağı” Kurulun son toplantısında üyelere sunularak tartışmaya açıldı. Yasa tasarısı taslağı çeşitli eleştiriler alsa da genel anlamda bu alanda bir bakanlığın kurulmasına olumlu yaklaşıldı. Kurulun taslak hakkındaki en önemli kaygısı, geçen hafta BTHaber’de “Bilginin Bakanı olacak” başlığı altında yer alan haberde belirttiğimiz gibi DİE, Türk Telekom, TÜBİTAK, Milli Kütüphane, Internet Üst Kurulu ve Kamu-Net Üst Kurulu olarak belirtilen bağlı kuruluşlarla ilgili problem yaşanacak olması oldu. Toplantı sonunda taslağın üye milletvekillerinin öneriler doğrultusunda yeniden şekillendirilmesi kararı alındı.

Kurul Başkanı Prof. Dr. Ziya Aktaş, toplantının açılışında kurulması planlanan bakanlığın Hüsamettin Özkan, Devlet Bahçeli ve Mesut Yılmaz tarafından çok olumlu karşılandığını, süreç içinde diğer bakanlıklarla da görüşüleceğini anlattı.

Toplantıda Kurul üyeleri bakanlık konusundaki görüşlerini şöyle dile getirdiler;

Fırat Dayanıklı (Tekirdağ Milletvekili): Böyle bir yapıya gerek olup olmadığı iyice tartışılarak sonra karar verilmeli. Türkiye’de tasarrufa yönelik olarak var olan bakanlıklar da azaltılma yoluna gidilmeli. Bu alanda elbette birşeyler yapılmalı diyorum, koordine çalışmalar yapılabilir, ancak bakanlığın lüks olduğunu düşünüyorum. Kamu harcamalarının azaltılması yoluna gidilmeli ve bu iş bilgi teknolojileri ile yapılmalı.

İlyas Yılmaz Yıldız (Balıkesir Milletvekili): Yeni bir bakanlık kurulması bakanlık sayısının artırılmasını gerektirmez. Bazı devlet bakanlıkları lağvedilebilir. Bu bakanlığın kurulması toplumda bilinç yaratacaktır. Bence bu bakanlık içine TSE, TMMOB, TÜRMOB ve EMO gibi kurumlar da dahil edilmelidir. Tasarı içinde yer alan Bilgi Şurası’nın daha sık toplanması gerekir. 10’uncu maddedeki Ulaştırma Bakanlığı ile koordinasyon çok iyi tarif edilmeli. Zaten Türk Telekom’un alınması konusunda yeterince kavga çıkacak. Bu kurul varsa bakanlık da olmalı.

Gönül Saray (Amasya Milletvekili): Bakanlık sayısını artırmadan mevcut devlet bakanlıklarından birinin altında bir yapılanma olmalı. Bakanlık süreci çok uzun bir süreç. Bu süreç yürürken öncelikli konularda acil önlemler alınmalı. Internet alanında Adalet Bakanlığı ile koordineli olarak bir an önce hukuki çalışmalar yapılması gerekiyor, yoksa çok kişinin canı yanacak.

Numan Gültekin (Balıkesir Milletvekili): TUENA projesi bu bakanlık yapısının temelini oluşturuyor. Bakanlık mutlaka kurulmalı.

Rahmi Sezgin (İzmir Milletvekili): Böyle bir bakanlığın kurulmasında yarar görüyorum, ancak taslağın daha fazla incelenmesinde fayda var.

Hayati Korkmaz (Bursa Milletvekili): Bugüne kadar kurulan hiçbir bakanlık amacına ulaşamadı, bekleneni veremedi. Çevre Bakanlığı da büyük hayallerle kurulmuştu, fiyasko oldu. Yapılanma bir devlet bakanlığının altında olursa baştan parçalanır. Bunu bir modelle sunmalıyız. Turizm Bakanlığı bile fazlalık olduğunu düşünüyor. Bu taslağa doğru dürüst bir tanım yapmazsak ya kuşa dönerek çıkar ya da hiç çıkmaz. Avrupa Topluluğu Koordinasyon Dairesi Başkanlığı diye bir yapı olmamalı, çünkü bu iş Dışişleri ve Başbakanlıkta yapılmaya çalışılıyor. Bu şekliyle sunarsak hükümette pazarlık konusu olacaktır. Komisyona indirmeye dahi kalksak gürültü çıkar. Öneri biraz daha detaylı bir araştırmayla yapılmalı.

Sevgi Esen (Kayseri Milletvekili): Biz bir grubuz, henüz komisyon dahi olamadık. Buraya gönüllü geliyoruz. Bu bile işimizin ne kadar zor olduğunu gösteriyor. Türkiye Sanayi Toplumu olmada geç kaldı ama Bilgi Toplumu olabilme yolunda geç kalmış sayılmayız. Devletle ilgili harcamalarda hepimizin yüreği yanar, ama şu andaki sıkıntı bir altyapı oluşmadığından kaynaklanıyor. Alt komisyon çalışması çok daha önemli. Toplum bu konuyu zorlama aşamasına gelmedi ama biz bu ihtiyacı saptadık. Çok iyi bir sunuş yapmamız gerekiyor.

Saffet Başaran: (İzmir Milletvekili): Bu bakanlık gerekli ancak isim çok iddialı. İsmin altında kalabiliriz. Altında kalmayacağımız bir isimle bir bakanlık oluşturmalıyız.

Ziya Aktaş (İstanbul): Burada alınması gereken karar bu bakanlığın kurulması ya da kurulmaması değil. Bir yıldır burada kurumsal bir yapılanmayı konuşuyoruz. TUENA çalışması iki yıl sürdü ve dünyanın nereye gittiği incelendi. Her bakanlık kendi bilgisinin üzerine oturup kimseyle bilgi paylaşmadığı gibi kendi bilgisine bile tam olarak erişemiyor, bir standart yok. Öyle bir bakanlık olmalı ki kamuda bilgi paylaşımı konusunda standartlar sağlamalı. Kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının el ele olduğu bir model yaratmamız gerekiyor. Bir deprem oldu, belediyeler bile ellerinde ne olduğunu bilemedi. Birşeyler yapmak gerekiyor. Bir çok üst kurul kuruldu, hiçbir şey yapılamadı. Trilyonlar aktı, sonuca ulaşılamadı. Türkiye öyle bir yer ki bir yandan para yok deniyor, bir taraftan da para akıyor. Türkiye çeşitli üst kurul, dernek, vakıf gibi oluşumları denedi, bir yerde tıkandı. Ortak bir çıkarla bir çözüm bulunması gerekiyor.

H. Basri Üstünbaş (Kayseri Milletvekili): TÜBİTAK’ın bir takım yetkileri artırılıp bu görevler verilemez mi? Bakanlık olursa birtakım siyasi çekişmelerle hiçbir faaliyette bulunamaz. Öncelikle bir konsey olabilir. Bakanlık olarak çalışmaz.

Abdülkadir Akcan (Afyon Milletvekili): Tasarıda bağlı kuruluşlar olarak belirtilen bölümün psikolojik engel yaratmaması için bu maddenin tamamen çıkarılması, alt komisyon ve şura çalışmalarında hangi kurumların bağlı olması gerektiğinini tartışılarak karara varılması uygundur. Yoksa sorun çıkar.

Rahmi Aktepe (TBD): Bakanlık sayısı fazla yaklaşımı yanlış. Bilgi toplumunun arkasında araçları farklılaştıracak bir yapıdan bahsediyoruz. Bu yapıyı sağlayacak bakanlığa ihtiyacımız var. Var olan bilgiler sağlıklı kullanılamıyor.

TBMM Bilgi ve Bilgi Teknolojileri Kurulu’nun son toplantısında Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Müdürlüğü yetkilileri Mernis’in 2000-2001 yılı eylem planını anlattılar. Bu eylem planına göre 8 ile uygulanacak sistem mühensiliği yazılımı çalışmaları geçen hafta içinde bitirilmiş durumda. Bu yazılıma onay verilmesi halinde yazılımın 923 noktada yaygınlaştırma ihalesine çıkılacak. İhalenin çalışmaları sürüyor. Nüfus ve Vatandaşlık İlleri Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Daire Başkanı Orhan Akkaya, toplantıda vatandaşlara toplu olarak bir defaya mahsus olmak üzere kimlik numarası verileceğini belirterek şunları söyledi: “Nüfus Bilgi Bankası ile kimlik kartı konusunda mevzuat ve teknik çalışmalar yapılıyor. 2001 Ocak’ta yeni kartları vermeyi hedefliyoruz. Mernis iletişim ağı çalışmaları sürüyor. Özel sektörle toplantılar yapıyoruz. 2000-2001 yılı eylem planını uygulamaya çalışacağız.”